Akhenaton
7/2/2008
Amenhotep IV olarak da bilinir. Mısır yeni dönem 18. hanedanının bir firavunudur. Kraliçe Tiye ve Amenhotep III'ün genç olan çocuğudur. Büyük kardeşi Thutmosis babasından önce ölünce tahtı önce ortak oldu sonra da MÖ.1353-1336 ya da MÖ.1352-1334 yılları arasında (Mısır kronolojisinde değişir) firavunluk yaptı. Eşi Nefertiti'ydi. İsimleri:
"Amenhotep (doğumda verilen ismi)=Amon hoşnuttur.Amenophis (isminin yunan gezginlerce söylenen hali)
Nefer-kheperu-Ré( Ön ismi ya da ünvanı)=Ra'nın şekilleri güzeldir.
Akhenaten (Aten için çalışan) Atenizmi kurduğunda verilen isim.=Aten'in hizmetkarı.
Akhenaton, Akhenaten'in alternatif bir söylenişi. Tıpkı Akhnaton, Akhnaten, Ikhnaton gibi..
Yaşamı
MÖ.14.yy. yaşamış olan Mısır kralıdır. Babası Amenhotep III'ün ölümünden sonra tahta geçmiştir. Tahta geçdiği ilk yıllarda aile adı olan Amenhotep'i (Amonun hoşnut olduğu) kullanmıştır. Daha sonra adı değiştirerk Akhenaton (Atonun hizmetkarı) ismini kullanmış ve geleneksel çok tanrılı mısır dinini yasaklayarak tek tanrılı Aton dinini kurmuştur. Kralığının 5 ya da 6. yılında kökten bir kararla yüz yıllardır Mısır'ın başkenti olan Teb'i terk ederek bugün Tel el Amarna olarak bilinen el değmemiş topraklara yeni bir başkent kurmaya karar vermiştir. Akhenaton, eski tanrıları yok etmek için tapınaklardan eski tanrıların isimlerini sildirmiştir. Ahenaton yaklaşık 15 yıl tahtta kalmıştır. Ölümünün ardından kurduğu din çökmüştür. Akhenaton'un şehri yerle bir edilmiş ve lanetli firavun olarak anılmıştır.
Akhenaton'dan sonra 8 yaşında tahta geçen oğlu Tutankhamon da fazla yaşamamış ve ablasıyla olan çocukları ya doğum öncesi ya da doğum sonrası ölmüştür. Tutankhamon da 18 yaşında ölünce bu nesil son bulmuştur.
El Amarna dönemi
Burası yeni dinin yaşanacağı ve Teb'deki düşmanlardan uzak bir
sığınak olarak tasarlanmıştı. Bu şehir, tarihteki ilk planlı
yerleşimlerden biridir. Binalar, tapınaklar ve yollarıyla tamamen güneş
tanrı Aton'a tapmak için tasarlanmıştır. Amarna'nın tamamlanmasına
yakın Kral ve eşi Nefertiti şehre yerleştiler. Bu arada Mısır büyük bir
istikrarsızlığa düşmüştü. Bu dönemde sanatta da yenilikler olmuştur:
firavun resimleri eskisi gibi tanrısal bir durağanlıkla değil, daha çok
gerçekçi şekilde çiziliyordu. Bir bakıma sanatın dinden ayrılmasını
Akhenaton başlatmıştır. Firavun geleneksel sahneler dışında, yemek
yerken, karısını öperken, bir törene başkanlık ederken de
çizilebiliyordu. Uzun boyunlu, göbekli resmedilen Firavunun resimleri
oldukca ilginçtir. Uzun boyunlu beden yapısı, bu dönemdeki diğer
eserlerde de sık sık kullanılmıştır.
Aton dini
Akhenaton tahta geçişinin birinci yılında din alanında bir devrim
yaparak Atenizm (bazen Atonizm) dinini kabul ettiğini ve tüm diğer
Mısır tanrılarını reddederek (Ra, Maat, Hathor, İsis, Nephthys, Set,
...) tek tanrı olan güneş tanrısı Aton'a ibadet edilmesini bir kanunla
halka duyurdu. Başlangıçta eski Mısır diniyle benzer gibi gözükse de,
Atenizm tek tanrılı bir dine geçiş teşkil etmektedir. Aten bu noktada
Ra-Amoun-Horus un bir karışımı olarak dikkat çekmektedir. Akhenaton'un
yaşadığı dönemde Amon Rahipleri oldukça güçlüydüler. Firavun herhangi
bir iş yapmadan rahiplere danışmak ve kehanetlerine başvurmak
zorundaydı. Akhenaton bu etkiden kurtulmak ve kendi inançlarının da
doğrultusunda eski Mısır dinini yasaklamış, Karnak
tapınaklarını kapatıp Amon rahiplerinin görevine son vermiştir. Bu
durum ülkede büyük bir kargaşaya sebep olmuştur. Ölümünden sonra dini
terk edilmiştir. Akhenaton ve soyundan birçok kimsenin isimleri tapınak
duvarlarından silinmiştir. Bu dönemle ilgili birçok konu hala
araştırılmaktadır. Son veriler ışığında Akhenaton konusunda şunlar da
bilinmelidir; Musa, Tevratta sürekli sözü edilen 2.Ramses(d. M.Ö. 1302
– ö. M.Ö. 1213) ile dönemdaştı ve zaten bilinen en eski tek Tanrılı
Semitik Din de Yahudilikdi; Oysa daha önce yaşamış olan Akhenaton,
aşağı yukarı aynı bölgedeki daha eski tek Tanrılı dini yaratmış,
savunmuş ve dönemdaşı olan kendi rahipleri (Ay) tarafından da alel
acele yokedilmiş, savunduğu din de örtbas edilmiştir.
Yorum (1) Yorum yaz! Kalıcı Bağlantı
DEĞİŞİK BİR YER..
20/10/2006
BURASI AKAPANA VE PUMA PİRAMİTLERİNİN OLDUĞU
FARKLI BİR MEDENİYET..
Yorum (2) Yorum yaz! Kalıcı Bağlantı
BİR PİRAMİDE EN AŞAĞIDAN BAKMAK..
20/10/2006
MISIR'ın KHAFRE piramitine en alttaki basamaktan baktığınızı düşünsenize..Boynunuz tutulur sanırım..Benim tutuldu..Ama sizinde tutulmaması için fotoğrafladım ve size sunuyorum..Boynunuzun ağrımaması dileğiyle..
Yorum (yok) Yorum yaz! Kalıcı Bağlantı
GÜNEŞ TANRISI BÜYÜK "AMON-RA"
20/10/2006
GÜNEŞ TANRISI AMON-RA 'yı temsil ettiği söylenen bu resimde RA için yapılan piramiti görüyorsunuz.Mısırlılar zamanında Tanrı anlayışı farklı şekildeydi.Onlar bizim gibi tek tanrı olduğuna inanmazlardı.Çünkü henüz tek tanrılı dinler ortaya çıkmamıştı.Onlar doğa olaylarının üstün güçler olduklarını düşünüyorlardı.En belirgin örnek;
Taptıkları Güneşti..
Güneş onlar için her şeydi.Çünkü ekinleri onun sayesinde büyüyordu.Onlarında karnı doyuyordu.Hani derler ya "Karnı tok,sırtı pek" aynı deyiş Mısırlılar içinde geçerliydi.Çünkü güneş onların karınlarını doyuruyordu.Böylece huzurlu oluyorlar ve ona sunaklar adıyorlardı..
Yorum (yok) Yorum yaz! Kalıcı Bağlantı
MISIRI GEZEMEDİM AMA..
29/9/2006
Slm dostlarım...
Size söz verdiğim gibi Mısır'ı gezemedim fakat iyi bir tatil geçirdim..Kozi'm geldi..Falla firavunlar üzerine yemin ederim ki...(MISIRLININDA TÖVBESİ BÖYLE OLSA GEREK
) Her neyse güzel tatildi..Memlekette değildim bu yaz..E benim bilindik üzere annem Kleopatra babam JulSezar
memlekette MISIR..neyse arkadaşa ağrıntı girmeden ben kaçayım artık..Zaten F klavyede yazıyorum.Fİ devrinden kalma
..Mısır'a bile -hiç unutmam-sene M.Ö.1500 suları internet geldiği sıra adamlar net cafelerde F klavye isteyenleri Sürgüne 
gönderiyordu..Neyse bir ara MISIR EBELEMECE OYUNUnu detaylı anlatırım..Oynarız..Ama ilk ebe FİRAVUN GERGİN..BYYY
Yorum (2) Yorum yaz! Kalıcı Bağlantı